Jurnal Kanun

Just another WordPress site

Transformasi Bidang Kuasa Mahkamah Syariah di Malaysia: Penilaian Semula terhadap Hukuman Takzir

(Transformation of the Jurisdiction of the Syariah Courts in  Malaysia: Re-Evaluation of Takzir Sentences)

Jasri Jamal

jasri@ukm.edu.my

Hasnizam Hashim

hasnizam03@gmail.com

Fakulti Undang-undang,

Universiti Kebangsaan Malaysia.

Abstrak

Skop hukuman takzir dalam perundangan Islam sebenarnya lebih luas dan tidak terbatas kepada hukuman denda maksimun RM5000, penjara maksimum tiga tahun atau maksimum enam kali sebatan seperti yang diperuntukkan oleh Akta Mahkamah Syariah (Bidang Kuasa Jenayah) 1965 (Pindaan 1984) [Akta 355]. Walaupun Akta ini telah dipinda buat kali terakhir pada tahun 1984, namun pindaan yang dilakukan masih tidak menepati tujuan hukuman uqubah takzir yang sebenar dalam perundangan Islam. Oleh itu, hukuman takzir perlu disemak dan dimurnikan agar sentiasa relevan dengan perubahan semasa. Makalah ini membincangkan keluasan skop hukuman takzir yang diperlihatkan pada zaman awal Islam, pelaksanaannya kini di mahkamah syariah, faktor yang menghalang transformasi bidang kuasa, serta kaedah penyelesaiannya agar anjakan paradigma ini dapat mentransformasikan hukuman takzir ke suatu tahap yang lebih baik.

Kata kunci: hukuman takzir, perundangan Islam, bidang kuasa jenayah,  mahkamah syariah

Abstract

The scope of takzir sentence in Islamic law is wide-ranging and not limited to fine, prison and whipping as provided by the Syariah Court Act (Criminal Jurisdiction) Act 1965 (Amended 1984) [Act 355]. This Act has been amended in 1984. Unfortunately, it still does not fulfil the genuine spirit of uqubah takzir in Islam. Criminal jurisdiction of the Syariah Court is still limited with fine not exceeding RM5000 orimprisonment for a term maximum three years, or whipping not exceeding six strokes or with any combination thereof. Under Islamic law, amendments and improvements of takzir sentence is necessary to ensure that it is responsive to changes and relevant with the current situation. This paper therefore, will discuss the wide scope of takzir sentences as has been shown in the early period of Islam, its implementation in the present syariah court, the obstacles that prevent its transformation and its solutions. Perhaps a real understanding on taʻzir sentence in Islamic law will serve as a paradigm shift in the efforts to improve the existing takzir sentence in the syariah courts towards a better position and relevant with the current situation.

Keywords: takzir sentence, Islamic law, criminal jurisdiction, syariah courts

RUJUKAN

Abdul Aziz Amir, 1969. Al-Ta’zir fi al-Syariyyah al-Islamiyyah. Kaherah: Dar al-Fikr al-Arabi.

Abdul Qadir ʻAudah, 1986. Al-Tasyriʻ Al-Jinai Al-Islamiy. Jilid 1. Beirut: Muassah al-Risalah.

Abdul Qadir ‘Audah, 1986. Al-Tasyri’ Al-Jinai Al-Islamiy. Edisi ke-7. Beirut: Muassah al-Risalah, hlm. 459.

Abi Abdillah Muhammad bin Ahmad al-Ansari al-Qurtubi, 2007. Al-Jami’ li Ahkam al-Quran. Jilid 3. Kaherah: Dar al-Hadis,

Abi Abdillah Muhammad bin Ahmad al-Ansari al-Qurtubi, 2007. Al-Jami’ li Ahkam al-Quran. Jilid 4. Kaherah: Dar al-Hadis,

Abi al-Fida’ Ismail bin Kathir, 2000. Tafsir al-Quran al-Azim. Jilid 4. Beirut: Dar Ihya’ al-Turath al-Arabi, hlm. 2312-315.

al-Mawardi, Abi Al-Hasan bin Muhammad bin Habib, 1989. Al-Ahkam al-Sultaniah Wa Al-Wilayat Al-Diniyyah. Edisi Pertama. Kuwait: Maktabah al-Dar ibnu Qutaibah, hlm. 224.

al-Nisaburi, Abu Husain Muslim bin al-Hajjaj al-Qushairi, 1978. Sahih Muslim. Jilid 11. Beirut: Dar al-Fikr, hlm. 132.

Ahmad Fathi Bahnasi, 1983. Al-Siasah al-Jinaiyyah fi al-Syariah al-Islamiyyah.

Ahmad Fathi Bahnasi, 1991. Al-Mausuah al-Jinaiyyah fi al-Fiqh al-Islami. Juzuk 1. Beirut: Dar an-Nahdah, hlm. 347-48.

Ahmad Kamaruddin Hamzah, 1989. Pengantar Undang-undang Jenayah Islam. Petaling Jaya: Al-Rahmaniah.

Ahmad Mohamed Ibrahim dan Ahilemah Joned, 1987. Sistem Undang-undang di Malaysia. Kuala Lumpur: Dewan Bahasa dan Pustaka.

Ahmad Mohamed Ibrahim, 1997. Pentadbiran Undang-undang Islam di Malaysia. Kuala Lumpur: Institut Kefahaman Islam Malaysia (IKIM).

Akta Kanun Acara Jenayah [Akta 593].

Akta Kesalahan Jenayah Syariah (Wilayah-wilayah Persekutuan) 1997.

Akta Mahkamah Syariah (Bidang Kuasa Jenayah) 1965 (Disemak 1988) [Akta 355].

Akta Prosedur Jenayah Syariah (Wilayah-wilayah Persekutuan) 1997 (Pindaan 2005).

Akta Undang-undang Keluarga Islam (Wilayah-wilayah Persekutuan) (Pindaan 1994).

al-Bukhari. Sahih al-Bukhari. Jilid 12. Al-Maktabah al-Salafiah, hlm. 165.

Anita Abdul Rahim et al., “Hukuman bagi Kesalahan Seksual di bawah Enakmen Jenayah Syariah Negeri Sembilan 1992: Keperluan kepada Hukuman yang Lebih Berat” dlm. Jurnal Undang-undang dan Masyarakat 16, 2012.

Anita Abdul Rahim, Ahmad Azam Mohd. Shariff dan Ruzian Markom. “Hukuman Sebat Menurut Akta 355: Sejauh Manakah Aplikasinya dalam Kes-kes Jenayah Syariah di Malaysia” dlm. Shariah Law Reports 3, 2010.

Azman Mohd. Nor, 2014. “Kemampuan Penyelesaian Jenayah: Antara Retorika Undang-undang Manusia dengan Syariat Allah” dlm. Mahfodz Mohamed et al. Pelaksanaan Kanun Jenayah Syariah: Teori dan Realiti. Selangor: Kuizm Publication.

Enakmen Jenayah (Syariah) 1992 (Perak).

Enakmen Jenayah dalam Syarak (Perlis) 1991.

Enakmen Jenayah Syariah 1992 (Pindaan 2004) (Negeri Sembilan).

Enakmen Kanun Jenayah Syariah (Kedah)1998.

Enakmen Kanun Jenayah Syariah 1985 (Pindaan 1987) (Kelantan).

Enakmen Kesalahan Jenayah Syariah (Johor) 1997.

Enakmen Kesalahan Jenayah Syariah (Pulau Pinang) 1996.

Enakmen Kesalahan Jenayah Syariah (Selangor) 1993.

Enakmen Kesalahan Jenayah Syariah (Takzir) 2001 (Terengganu).

Enakmen Kesalahan Syariah (Melaka) 1992.

Enakmen Pentadbiran Ugama Islam dan Adat Resam Melayu 1982 (Pahang).

Enakmen Tatacara Jenayah Syariah (Negeri Selangor) 2003.

Enakmen Tatacara Jenayah Syariah (Negeri Sembilan) 2003.

Enakmen Undang-Undang Keluarga Islam (Negeri Selangor) 2003.

Farid Sufian Shuaib,   2007.   “Memperkasa Sistem Perundangan Malaysia”  dlm. Farid Sufian Shuaib et al. (ed). Siri Perkembangan Undang-undang di Malaysia: Pentadbiran Keadilan. Jilid 3. Selangor: Dawama Sdn. Bhd.

Farid Sufian Shuaib, 2008. Powers and Jurisdiction of Syariah Courts in Malaysia. Edisi ke-2. Malaysia: Lexis Nexis Malaysia Sdn. Bhd.

Hamidi Abdul Ghani, “Taʻzir dan Pelaksanaannya di Malaysia” dlm.  Jurnal KIAS 1:1, 2004.

Ibn Farhaun, 1995. Tabsirah al-Hukkam fi Usul al-Aqdiyyah wa Manahij al-Ahkam. Jilid 2. Kaherah: Al-Syarafiyyah.

Ibn Farhaun, 1301 H. Tabsirah al-Hukkam fi Usul al-Aqdiyyah wa Manahij al-Ahkam. Jilid 2. Kaherah: Al-Syarafiyyah, hlm. 204.

Ibnu al-Qayyim al-Jawziyyah, 2004. Al-Siasah al-Syarʻiyyah. Jordan: Dar al-Furqan.

Ibnu al-Qayyim, 2006. Iʻlam al-Muwaqqiʻin. Jilid 2. Kaherah: Dar al-Hadis.

Ibnu Qayyim al-Jawziyyah, 1995. At-Turuq al-Hukmiyyah. Beirut: dar al-Kutub al-Ilmiyyah.

Ibrahim Lembut, 2012. “Penyeragaman Undang-undang Islam di Malaysia” dlm. Siti Shamsiah Md. Supi (ed). Korpus Undang-undang Islam di Malaysia: Semakan dan Cabaran. Kuala Lumpur: Institut Kefahaman Islam Malaysia (IKIM).

Ibrahim Mustafa, Hamid Abdul Qadir, Ahmad Hasan al-Zayyat dan Muhammad Ali Najjar, 1989. Al-Mujam al-Wasit. Istanbul: Dar An Nadwah.

Jasri Jamal, 2003. “Konsep Hukuman Takzir dalam Kanun Jenayah Syariah di Malaysia” dlm. Prosiding Seminar Kebangsaan Fiqh Semasa 2003. Bangi: Jabatan Syariah, Fakulti Pengajian Islam UKM.

Jasri Jamal. “Pertambahan Bidang Kuasa Jenayah Syariah: Impaknya terhadap Institusi Kehakiman Syariah di Malaysia” dlm. Shariah Law Reports. 1, 2012.

Kanun Acara Jenayah [Akta 593].

Kanun Keseksaan [Akta 574].

Kanun Keseksaan. [Akta 574].Mahmood Zuhdi Ab. Majid, 1997.  Pengantar Undang-Undang Islam Di Malaysia. Kuala Lumpur: Penerbit Universiti Malaya.

Mahmood Zuhdi Ab. Majid, 2001. Bidang kuasa Jenayah Mahkamah Syariah di Malaysia. Kuala Lumpur: Dewan Bahasa dan Pustaka.

Mohd. Shukri Hanafi dan Mohd. Tajul Sabki Abdul Latib, 2003. Kamus Istilah Undang-Undang Jenayah Syariah (Hudud, Qisas dan Taʻzir). Kuala Lumpur: Zebra Editions Sdn. Bhd.

Muhammad Amin ibn Abidin, 1996. Hasyiah Rad al-Mukhtar Ala ad-Durral Mukhtar. Jilid 6. Kaherah: Maktabah al-Babi.

Muhd. Fauzi Muhamad, 2009. Menyingkap Hukuman Penjara dalam Islam. Selangor: Awan Metro (M) Sdn. Bhd.

Musa Awang, 2014. “Di Mana Kita dalam Pemantapan Pentadbiran Keadilan Jenayah Syariah” dlm. Seminar Undang-undang dan Masyarakat II (SLAS II). Auditorium Perpustakaan Universiti Islam Antarabangsa Malaysia.

Nasimah Hussin, 1997. “Discretionary Punishment in Islamic Law with Special Reference to the Shariah Courts of  Malaysia”. Tesis PhD. Faculty of Arts Department of Islamic and Midle Eastern Studies, University of Edinburgh.

Noor Aziah Mohd. Awal,   2013. Pengenalan kepada Sistem Perundangan di Malaysia. Selangor: International Law Book Services.

Paizah Ismail, 1996. Undang-undang Jenayah Islam. Edisi ke-2. Petaling Jaya: Dewan Pustaka Islam.

Perlembagaan Persekutuan Malaysia

Shamrahayu A. Aziz. “Islamic Criminal Law in the Malaysian Federal Structure: A Constitutional Perspective” dlm. IIUM Law Journal 15:1, 2007.

Sharifah Suhanah S. Ahmad, “Empowering in the Shariah Court in Malaysia-Article 121(1a) Re-visited” dlm. IKIM Law Journal 9:1, 2005.

Sheikh Ghazali Abdul Rahman, “Masa Depan Mahkamah Syariah di Malaysia: Cabaran dan Strategi dalam Masyarakat Majmuk” dlm. Jurnal Hukum XXIII:II, 2007.

Siti Zubaidah Ismail, 2012. “Kajian Semula terhadap Undang-undang Jenayah Syariah” dlm. Siti Shamsiah Mat Supi (ed.). Korpus Undang-undang Islam di Malaysia: Semakan dan Cabaran. Kuala Lumpur: Institut Kefahaman Islam Malaysia.

Siti Zubaidah Ismail. “Hukuman Alternatif dari Perspektif Undang-undang Syariah” dlm. Shariah Law Reports 4, 2011.

Sulaiman Daud, “Kesalahan-kesalahan Syariah di Bawah Bidang Kuasa Semasa” dlm. Jurnal Hukum 14:1 dan 2, 2001.

Taqiyuddin Ahmad bin Taimiyyah, 1983. Al-Hisbah fi al-Islam. Kuwait: Maktabah Dar al-Arqam.

Taqiyuddin Ahmad bin Taimiyyah, 2008. As-Siyasah al-Syariyyah fi Islahi ar-Raie wa al-Raiyyah. Beirut: Al-Maktabah al-Asriyyah.

Wahbah al-Zuhaili, 1991. Tafsir al-Munir fi al-Aqidati wa al-Syariati wa al-Manhaj. Cetakan Pertama. Jilid 9-10. Damsyik: Dar al-Fikr.

Wahbah al-Zuhaili, 2005. Fiqh dan Perundangan Islam. Terjemahan. Jilid VI. Kuala Lumpur: Dewan Bahasa dan Pustaka.

Zainul Rijal Abu Bakar dan Nurhidayah Muhd. Hashim, 2008. Isu-isu Syariah di Malaysia. Kuala Lumpur: Pusat Penerbitan Universiti (UPENA) UiTM.

(Teks Penuh)

Hantar Maklum Balas Anda