Jurnal Kanun

Just another WordPress site

Kerangka Undang-Undang Pengurusan Wakaf di Malaysia: Ke Arah Keseragaman

Undang-Undang

(Legal Framework for Waqf Management in Malaysia:  Towards Uniformity of Laws)

Sharifah Zubaidah Syed Abdul Kader

sharifahz@iium.edu.my

Pusat Penyelidikan Wakaf Antarabangsa (ICWR),

Universiti Islam Antarabangsa Malaysia (UIAM),

Jalan Gombak, 53100 Kuala Lumpur, Malaysia.

Abstrak

Makalah ini membincangkan kerangka undang-undang mengenai pengurusan wakaf di Malaysia melalui kaedah penyelidikan undang-undang secara analisis doktrin. Walaupun undang-undang wakaf terkandung dalam Enakmen Pentadbiran Agama Islam Negeri,  peruntukan ini tidak bersifat menyeluruh. Negeri Johor, Selangor, Negeri Sembilan,  Melaka dan Perak telah memperkenalkan kaedah pengurusan atau enakmen wakaf yang lebih terperinci. Makalah ini meneliti perkara yang tidak seragam dalam peruntukan undang-undang wakaf negeri dan membincangkan beberapa mekanisme penyeragaman undang-undang yang terkandung dalam Perlembagaan Persekutuan. Usaha  telah dijalankan oleh Jabatan Kemajuan Islam Malaysia (JAKIM) dan Jabatan Wakaf, Zakat dan Haji (JAWHAR) untuk mewujudkan rang undang-undang wakaf pada peringkat persekutuan supaya menjadi undang-undang contoh bagi enakmen wakaf pada peringkat negeri. Cadangan penubuhan Suruhanjaya Penyeragaman Hukum Syarak merupakan satu alternatif untuk meneruskan usaha ke arah penyeragaman undang-undang pengurusan wakaf di Malaysia.

Kata kunci: wakaf, undang-undang, Malaysia

Abstract

This article discusses the legal framework for waqf management in Malaysia through legal doctrinal analysis. Although the Administration of the Religion of Islam Enactments contain provisions relating to waqf, these provisions are not comprehensive in nature. Johor, Selangor, Negeri Sembilan and Melaka have introduced more detailed rules or waqf enactments. This article examines several matters which are not uniform in the state waqf laws and discusses the various mechanisms under the Federal Constitution towards uniformity of laws in the states. Efforts have been made by the Department of Islamic Development Malaysia (JAKIM) and the Department of Awqaf, Zakat and Hajj (JAWHAR) to come up with a draft federal law on waqf that is to be the model law for the states’ waqf enactments. The recommendation to establish a Commission for Uniformity of Shariah Laws is an alternative to continue the work towards uniformity of waqf laws in Malaysia.

Keywords: waqf, laws, Malaysia

RUJUKAN

AAIOFI Shari’a Standards for Islamic Financial Institutions, 2010. Accounting and Auditing Organization for Islamic Financial Institutions. Bahrain.

Abdul Halim Ramli, 2005. “Pengurusan Wakaf di Malaysia: Cabaran dan Masa Depan”, Bab 8 dalam Abdul Halim Ramli dan Ahmad Che Yaacob (ed.). Islam Hadhari: Pengukuhan Institusi Baitulmal dan Wakaf di Malaysia. Shah Alam: UPENA, UiTM.

Akta Perhutanan Negara 1984 (Akta 313).

al-Quran, 1998. Tafsir Pimpinan Ar-Rahman kepada Pengertian al-Qur’an. Darulfikir, Kuala Lumpur.

Bruno Zeller,   “Uniformity of Laws: Reality or Just a Myth?” dlm. Int. J. of Private Law 1:3, 2008.

Enakmen Pentadbiran Agama Islam 1978.

Enakmen Pentadbiran Agama Islam (Negeri Johor) 2003.

Enakmen Pentadbiran Agama Islam (Negeri Selangor) 2003 (En.1/2003).

Enakmen Pentadbiran Agama Islam (Perak) 2004 (En 2/84).

Enakmen Pentadbiran Perundangan Islam (Negeri Selangor) 1984.

Enakmen Wakaf (Negeri Melaka) 2005.

Enakmen Wakaf (Negeri Selangor) 1999.

Enakmen Wakaf (Negeri Sembilan) 2005.

Hashim Dafterdar, 2013. “Towards Effective Legal Regulations and Enabling Legal Environment for Awqaf” dlm. Syed Khalid Rashid dan Arif Hassan (ed.). Waqf Laws and Management. New Delhi: Institute of Objective Studies.

Islamic Development Bank, t.th. “Draft Framework Law on Waqf” dlm. IDB Model Waqf Law. Saudi Arabia: Islamic Research and Training Institute (IRTI), Islamic Development Bank (IDB).

Jabatan Perhutanan Semenanjung Malaysia, http://www.forestry.gov.my/index.php/my/?option=com_content&view=article&id=690&Itemid=789

JAWHAR, 2008. Manual Pengurusan Model Perundangan Wakaf. Putrajaya:  Jabatan Waqaf, Zakat dan Haji (JAWHAR), Jabatan Perdana Menteri.

JAWHAR, 2010. Manual Pengurusan Istibdal Wakaf. Putrajaya: Jabatan Waqaf, Zakat dan Haji (JAWHAR), Jabatan Perdana Menteri, hlm. 3, 22.

Khairil Azmin Mokhtar, 2002. “Federalism in Malaysia: A Constitutional Study of the Federal Institutions Established by the Federal Constitution of Malaysia and Their Relationships with the Traditional Institutions in the Constitution (with special Reference to the Islamic Religious Power and Bureaucracy in the States)”. Tesis PhD. University of Wales, Aberystwyth.

Kozuka, S., 2007. “The Economic Implications of Uniformity in Law” dlm. Unif. L. Rev./Rev. dr. unif., hlm. 683-95.

Monzer Kahf, 2011. “Financing the Development of Waqf Property” dlm. Kahf dan Mahamood (ed.). Essential Readings in Contemporary Waqf Issues. Kuala Lumpur: CERT Publications Sdn. Bhd., hlm. 165-202.

Perlembagaan Persekutuan.

Razali Othman, 2013. Institusi Wakaf Sejarah dan Amalan Masa Kini. Kuala Lumpur: Dewan Bahasa dan Pustaka.

Siti Mashitoh Mahamood, 2005. “Harmonisation of the Malaysian National Land Code 1965 and the Shariah of Waqf: Recommendations for Amendments”.Kertas kerja International Conference on Harmonisation of Shariah and Civil Law, IIUM.

Siti Mashitoh Mahamood, 2006. “Perundangan Wakaf dan Perkara-Perkara Berbangkit”. Kertas kerja dalam Konvensyen Wakaf  Kebangsaan 2006.  Hotel Legend, Kuala Lumpur, 12-14 September 2006.

Syed Khalid Rashid, 2006. Waqf Management in India. New Delhi: Institute of Objective Studies, hlm. 141.

Wahbah al-Zuhaili, 2011. Fiqh dan Perundangan Islam. Jilid VIII. Diterjemahkan oleh Syed Ahmad Syed Hussain et al. Kuala Lumpur: Dewan Bahasa dan Pustaka.

Wan Muhammad Sheikh Abdul Aziz, 2011. “Pelan Penyelarasan Perundangan Islam di Malaysia: Peranan dan Cabaran JAKIM”. Kertas kerja dlm. Konvensyen Pemacuan Transformasi Perundangan Islam di Malaysia: Peranan dan Cabaran JAKIM anjuran IKIM. http://www.islam.gov.my/sites/default/files/bahagian/bpict/pelan_penyelarasan_

undang2_ikim_6_april_2011.pdf. (Dicapai pada 8 Januari 2015).

(Teks Penuh)

Hantar Maklum Balas Anda